Tuesday , 26 September 2017

Home » Hewerler » istanbulda yashawatqan uyghurlar xitayning istanbuldiki konsolxanisi aldida namayish ötküzdi.

istanbulda yashawatqan uyghurlar xitayning istanbuldiki konsolxanisi aldida namayish ötküzdi.

2012 _ yili 9_ayning 30 _ küni xitay ishghalining 63_ yili munasiwiti bilen istanbulda yashawatqan uyghurlar xitayning istanbuldiki konsolxanisi aldida namayish ötküzdi.

1949 _ yili 10_ ayning 1 _ küni xitay kommunisit hakimiyiti uyghurlarning rehberlirini hiyle – mikir bilen aldap sherqiy türkistanni bésiwalghan tarixi bir küni bolup, u kündin bügün’giche aridin 63 yil ötken bolsimu uyghurlar xitayning ishghaliyitige qarshi her xil naraziliq paaliyiti utküzüp kelmekte.
2012 _ yili 9_ayning 30 _ küni xitay ishghalining 63_ yili munasiwiti bilen istanbulda yashawatqan uyghurlar xitayning istanbuldiki konsolxanisi aldida namayish ötküzdi.
İstanbulda paaliyet qiliwatqan sherqiy türkistan ammiwiy teshkilatlirining birlikte uyushturushi bilen “hör sherqiy türkistan munbiri” nam astida istanbuldiki xitay konsulxanisi aldida namayish ötküzüldi.
Namayishqa isitanbulda yashawatqan uyghurlar we uyghurlarning türk dositliri bolup 200 din artuq kishi qatnashti. Namayishchilar, “sherqiy türksitan 63 yildin buyan xitay ishghal astida”, ” sherqiy türkistandiki xitay ishghaliyitining 63_ yiligha lenet oquymiz”, dégen’ge oxshash chong hejimde xetler yézilghan pilakilarni kötürgen halda xitay konsolxanisi aldigha yéqinlap keldi. Namayishchilar konsolxana aldida qollirida ay yultuzluq kök bayraq we pilakilarni kötürgen halda, “ishghalchi qizil xitay sherqiy türkistandin yoqal!”, “yashisun musteqil sherqiy türkistan”, “türkiye oxlima qérindashliringgha sahip chiq”, “shinjang emes sherqiy türkistan” dégen’ge oxshash shuarlar towlidi.
Namayishchilar xitayning 2 dane bayriqigha ot yéqip köydurup tashlidi. We allahuekber dep tekbir towliship xitaygha bolghan ghezep nepretlirini ipadilidi.
Kéyin sherqiy türkistan maarip we hemkarliq jem’iyitining reisi hidayetullah oghuzxan “hör sherqiy türksitan munbiri” ge wakaleten, xitayning sherqiy türkistanni ishghal qiliwalghanliqigha qarshi yézilghan bayanatni oqup ötti.
Hidayetullah oghuzxan aldi bilen bu namayishning meqsitini ipadilep mundaq dédi: “buningdin 63 yil ilgiri yeni 1949 _ yili xitayning ishghaligha uchirighan sherqiy türkistan xelqi, musteqilliq yolida azab – oqubet we zulumgha uchirighan bolsimu, nale – peryad qilsimu, héch kimning qollishigha érishelmey, yalghuz tashlinip qaldi we yoqap kétish xewpige düch keldi. Mewjutluqini saqlap qélish, musteqilliqini qolgha kelturush üchün japa – musheqqet tartiwatqan 40 milyon sherqiy türkistan xelqi uzun yillardin buyan asaretke qarshi turup bu yil 63 _ yiligha qedem qoyghanliqini xatirlitish, bu yolda tartiwatqan derd – elem we pighanlirini dunyagha we türkiyige anglitish we ishghaliyetke qarshi turush, ishghaliyetni hergiz qobul qilmaydighanliqimizni ipadilesh üchün bu yerge toplanduq.
Hidayetullah oghuzxan sözide yene mundaq dédi: özining mewjutluqini shan – sherep bilen dawam qilghan sherqiy türkistan 1949 _ yili rus we xitayning hemkarliqi we süyqestliri netijiside qanunluq dölitimiz xitay kommunistliri teripidin ishghal qilindi. Xitay 63 yildin buyan 30 milyondin artuq sherqiy türkistanliq musulmanlarni her xil inqilap we siyasiy basturush heriketler bilen qetliam yürgüzüp chong bir irqy qirghinchiliq élip bérip chong bir jinayet sadir qildi. Mekteplerni taqap xelqimizni nadan qaldurush, ana tilimizdin uzaqlashturush, medeniyet, örüp – adetlirimizni buzup yoq qilish üchün her xil usullarni qollandi.
Hidayetullah oghuzxan sözide yene ereb baharining sherqiy türkistan’ghimu tesir körsitidighanliqigha isharet bérip mundaq dédi: bügünki künde dunyaning töt etrapigha keng tarqalghan azadliq nidaliri we küchlük bir shekilde otturigha chiqqan bahar shamili sherqiy türkistan asmanighimu tarqilishqa bashlidi. Bu heqiqet xitayni chongqur sarasimge salmaqta. Elwette baldur bolsun yaki kech bolsun xitay choqum bir terep qilinidu, xitay kommunist gorohi emeldarlirining ichki ziddiyetliri, exlaqi we maddi we meniwiy jehette chirikliship ketken dölet tüzimliri, hör sherqiy türkistan herikitini téximu ümidlendürmekte”.
Hidayetullah oghuzxan sözide yene dunya jamaiti we türkiye hökümitige xitap qilip mundaq dédi: türkiye jumhuriyiti qatarliq pütün dunya jamaitini, ereb birliki, islam hemkarliq teshkilati xususen biz bilen dini we milliy qandashliq baghlinishliqimiz bolghan qérindash, qoshna türkiy jumhuriyetlerge shuni xitap qilimizki, sherqiy türkistanda qetliam , kishilik hoquq depsendichiliki, qirghinchiliqni meqset qilighan mexpi siyasetler ijra qiliniwatsa, dini we milliy shundaqla wijdani erkinlikke qarshi basturushlar, xitay köchmenlerning diyarimizgha qanunsiz halda köchürülüshi, izzet – abroyimizni ayagh asti qilishi, échinishiliq pajieler yüz bériwatsa, xitay jinayetler sadir qiliwatsa, xitayning yalghan – yawdaqlirigha, niqaplan’ghan iltipat we tekliplirige aldanmasliqqa chaqiriq qilimiz. Xitay bilen bolghan tijaret, iqtisadi, herbiy, diplomatiye we dostluq munasiwetlerni yéngidin közdin kechürüp chiqishni telep qilimiz. Sherqiy türkistan xelqi we xelqqe wekillik qilidighan teshkilatlarning arzu we telepliri sherqiy türksitanning toluq musteqilliqidur”.
Namayish jeriyanida yene istanbuldiki wetenperwer pishqedem uyghurlardin abdul’eziz ependi söz qilip xitayning sherqiy türkistanni bésiwalghanliqini qattiq eyiblidi.
Axirida namayishchilardin 5 kishi namayishchilargha wakaleten xitay konsolxanisining derwazisi aldigha qara chembirek qoydi. Qara chembirek üstige sherqiy türkistanliqlar dégen chong hejimlik xet qizil rengde yézilghan bolup, qara chembirek qoyush türkiyide insaniyetke qarshi jinayet ishligenlerni eyblepligenlikining ipadisi dep qarilidu.
İgellinishche, xitayning istanbuldiki konsolxansi xitay kommunist gorohining qurulghanliqining 63 _ yilini tebriklep istanbuldiki konrad méhmanxansida bir ziyapet bergen we bu ziyapetke uyghurlardinmu bir bölük kishilerni teklip qilghan emma uyghurlardin héch kim qatnashmighan lékin istanbuldiki uyghur soda – sanaetchiler jem’iyitining bashliqi sabir boghda xitayning bu bayrimini tebriklep gul – chembirek ewetken.
Biz namayish jeriyanida bir qisim namayishchilarning bu namayish heqqidiki pikir qarashlirini alduq.
Arslan

istanbulda yashawatqan uyghurlar xitayning istanbuldiki konsolxanisi aldida namayish ötküzdi. Reviewed by on . 2012 _ yili 9_ayning 30 _ küni xitay ishghalining 63_ yili munasiwiti bilen istanbulda yashawatqan uyghurlar xitayning istanbuldiki konsolxanisi aldida namayish 2012 _ yili 9_ayning 30 _ küni xitay ishghalining 63_ yili munasiwiti bilen istanbulda yashawatqan uyghurlar xitayning istanbuldiki konsolxanisi aldida namayish Rating:
scroll to top